Koorimprovisatie



Hierboven is een voordracht te zien van de Amerikaanse muziekpedagoog Christopher Azzara over improvisatie.

‘Improvisation is central to music learning and music making’, zegt Azzara in dit filmpje. Dat is een mooie slogan, maar wat betekent het?

Jarenlang gaf ik aan jonge kinderen muziekles volgens de methode van de Amerikaanse muziekpedagoge Justine Bayard Ward. In elke les kwam het onderdeel improvisatie aan bod. Binnen de improvisatieopdracht was de ruimte tot improviseren beperkt, maar juist die beperking schiep voor de kinderen een veilige context om te leren omgaan met vrijheid. Nadat er bijvoorbeeld eerst geoefend was met het treffen van drie tonen improviseerden de kinderen op een gegeven ritmische bouwsteen een melodie met die drie tonen. Of ze improviseerden de laatste twee maten van een onvoltooide melodie. Of ze legden drie melodische bouwstenen in een zelfgekozen volgorde en componeerden zó hun eigen melodie. Improvisatie was (en is) in de Wardmethode altijd de laatste fase in het proces van het zich eigen maken van muzikaal materiaal.

Jaren later ben ik ook met mijn koren gaan improviseren. Het was een zoektocht naar bruikbare werkvormen en naar een effectieve methodiek, maar gaandeweg ontdekte ik hoe je eenvoudig en snel tot de meest bijzondere resultaten kunt komen.

Improvisatie is niet: zomaar iets doen. Een geslaagde improvisatie beweegt zich altijd binnen de grenzen van vooraf gemaakte uitgangspunten of spelregels. Behalve die spelregels is er de vaardigheid van de zangers om naar elkaar te luisteren en op elkaar te reageren. Improviseren moet je leren. Het leren improviseren verloopt het best aan de hand van vragen: hoe verliep de improvisatie? Hebben we ons aan de spelregels gehouden? Is het nodig de spelregels uit te breiden of juist te beperken? Hoe zouden we de improvisatie kunnen verbeteren? Improviseren is instant composing waarbij alle deelnemers componisten zijn. Als de improvisatie goed is voorbereid en de zangers op elkaar zijn ingespeeld, kunnen de resultaten podiumwaardig zijn. Daar gaan we voor!


en liefde, vrijheid, het grote

we zien het
we zien het niet

we zien het
we zien het niet

Wilko Brouwers